Sanofi
A A A

KAMICA NERKOWA - JAK ZAPOBIEGAĆ CHOROBIE?

kamica_nerkowa_nospa_2

Kamica nerkowa, tuż obok stanów zapalnych pęcherza i cewki moczowej, to jedno z najczęściej występujących w naszym społeczeństwie schorzeń dotyczących układu moczowego. Często długo nie daje żadnych objawów lub są one na tyle mało specyficzne (jak np. ból pleców), że nie zostają prawidłowo rozpoznane. Niestety, kamica nerkowa może znacznie utrudniać codzienne funkcjonowanie i prowadzić do poważnych powikłań. Co powoduje kamicę nerkową i czy można zapobiec rozwojowi tej choroby?

Kamica nerkowa – czym jest i skąd się bierze?

Kamica nerek to schorzenie, które charakteryzuje się wytrącaniem z moczu złogów wielu substancji, zwykle występujących w moczu w formie rozpuszczonej, które, gdy są w za wysokim stężeniu, ulegają wytrąceniu i osiadają w nerkach oraz w świetle dróg moczowych powodując ich niedrożność. Zdecydowanie częściej występuje u mężczyzn, u których pierwsze objawy kamicy nerkowej obserwuje się zwykle między 40. a 50. rokiem życia, choć mogą się one zdarzać również w młodszym wieku. Warto zaznaczyć, że skłonność do kamicy nerkowej może wynikać także z predyspozycji genetycznych.

Wygląd i rozmiar kamieni moczowych w dużej mierze zależy od tego, z czego są zbudowane. Najczęściej mają one charakter szczawianów lub fosforanów wapnia (kamienie wapniowe to około 80% wszystkich przypadków kamicy), jednak mogą również składać się z fosforanu magnezowo-amonowego, kwasu moczowego lub cystyny.

Co powoduje powstawanie kamieni nerkowych? Tak naprawdę na to pytanie nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Często jest to efekt działania wielu różnych czynników jednocześnie, z których wymienić należy:

  • płeć – mężczyźni chorują zdecydowanie częściej,
  • wiek,
  • predyspozycje genetyczne – dodatni wywiad rodzinny u ponad 25% chorych,
  • anatomiczne wady układu moczowego,
  • odwodnienie – spożywanie poniżej 1200ml wody na dobę, zwłaszcza w ciepłym klimacie,
  • nieprawidłowa dieta, zawierająca zbyt duże ilości białka,
  • wrodzonego defektu metabolizmu aminokwasów, nadmiaru witaminy C nadmiernego wchłaniania wapnia z przewodu pokarmowego,
  • dużego zagęszczenia moczu i niskiego pH,
  • niektóre choroby metaboliczne.

Kamica nerkowa - objawy

Jak już zostało wspomniane, objawy kamicy nerkowej pojawiają się stosunkowo późno, przez co choroba długo może pozostawać niezdiagnozowana. Zwykle pierwszym wyraźnym objawem tego schorzenia jest bolesny atak kolki nerkowej. Skąd się bierze? Przechodzący przez moczowód kamień powoduje zaburzenia w odpływie moczu, poszerzenia układu kielichowo-miedniczkowego oraz może prowadzić do mikrourazów moczowodu (miejscowe niedokrwienie), co objawia się silnym bólem. Ból obejmuje nie tylko podbrzusze, ale również pachwiny i dolną część pleców (okolicę lędźwiową). Atakowi kolki często towarzyszą nudności i wymioty. Jeżeli chodzi o schorzenie, jakim jest kamica nerkowa, objawy poza kolką nerkową towarzyszące „rodzeniu się” mniejszych kamieni to także:

  • uczucie parcia na pęcherz,
  • podwyższona temperatura,
  • częstomocz i uczucie pieczenia w trakcie oddawania moczu,
  • krwiomocz,
  • nudności, wymioty.

Czas trwania ataku kolki nerkowej w dużej mierze zależy od rozmiaru kamienia. Pacjent musi uzbroić się w cierpliwość i stosować doraźne środki łagodzące ból i leki rozkurczowe. Jeżeli jednak przez dłuższy czas nie pojawia się mocz, konieczna może okazać się interwencja chirurgiczna.

Profilaktyka kamicy, czyli jak zapobiegać chorobie

Choć objawy kamicy nerkowej są wyjątkowo bolesne dla pacjenta, wciąż preferowaną metodą leczenia jest rozbijanie kamieni niż ustalenie przyczyny ich powstawania i wdrożenie działań profilaktycznych. Warto jednak traktować ją jako chorobę ogólnoustrojową i zamiast leczyć, zapobiegać nawrotom choroby.

Profilaktyka kamicy nerkowej to szereg działań, które mają na celu zmniejszenie w moczu ilości substancji sprzyjających powstawaniu kamieni. W prawidłowych warunkach substancje tworzące złogi także występują w moczu, jednak w formie rozpuszczonej, a wytrąceniu ulegają, gdy ich stężenie znacznie wzrasta. Wtedy najpierw tworzy się tzw. piasek w nerce, objawy choroby pojawiają się jednak zwykle dopiero, gdy zbija się on w większe złogi, uniemożliwiające prawidłowe wydalanie moczu.

Co możemy zrobić, by zmniejszyć ryzyko tworzenia się złogów? Ważne, aby przestrzegać poniższych wskazówek:

  • Odpowiednia podaż płynów – powinna ona uwzględniać nasz styl życia, porę roku oraz panujący klimat. Najlepiej sięgać po niskozmineralizowaną wodę mineralną lub wodę źródlaną i pić ją regularnie przez całą dobę.
  • Zdrowa, zbilansowana dieta – substancje, z których tworzą się złogi pochodzą w dużej mierze z naszego pożywienia.
  • Rezygnacja z alkoholu, dużych ilości kawy i herbaty – ma to związek z faktem, iż działają one silnie odwadniająco, co powoduje zagęszczenie moczu
  • Aktywność fizyczna – regularne ćwiczenia i aktywny styl życia nie tylko korzystnie wpływają na prawidłową masę ciała, ale zmniejszają także ryzyko powstawania kamieni. Profilaktyka kamicy nerkowej to też działania mające na celu identyfikację indywidualnych czynników ryzyka tworzenia się złogów. Zdarza się bowiem, że kamica nerkowa to jedynie skutek uboczny innej choroby. W tej sytuacji ustalenie jednoznacznej przyczyny powstawania kamieni pozwala na wdrożenie odpowiedniej farmakoterapii, dzięki czemu skutecznie zapobiega nawrotom schorzenia.

MAT-PL-2000740-1.0-08.2020

Źródła medyczne:

1 Dr n.med. Robert Drabczyk, Kamica nerkowa, dostęp online: https://www.mp.pl/pacjent/nefrologia/choroby/chorobyudoroslych/51945,kamica-nerkowa [stan na dzień: 21.04.2020]

2 Szpital Uniwersytecki nr 2 w Bydgoszczy, ulotka informacyjna pt. Kamica nerkowa – zalecenia dietetyczne, dostęp online: https://www.biziel.umk.pl/assets/files/Kamica_nerkowa.pdf [stan na dzień: 21.04.2020]

3 Tomasz Mutrynowski, Cezary Torz, Piotr Dzigowski, Piotr Radziszewski, Kamica układu moczowego, Medycyna po Dyplomie 2011(20); 8(185): 91-94, dostęp online: https://podyplomie.pl/publish/system/articles/pdfarticles/000/010/895/original/Strony_od_MpD_2011_08-13.pdf?1468494990 [stan na dzień: 21.04.2020]

4 Kamil Radajewski, Izabela Mirlak, Natalia Sokołowska, Remigiusz Sokołowski, Marta Podhorecka, Wojciech Stemplowski, Walery Zukow, Kamica nerkowa – Metody leczenia u pacjentów geriatrycznych, dostęp online: https://www.researchgate.net/publication/306012957_Kamica_nerkowa_-_Metody_leczenia_u_pacjentow_geriatrycznych_Urolithiasis_-_Methods_of_treatment_of_geriatric_patients [stan na dzień: 21.04.2020]

5 Jan Duława, Czynniki rozwoju kamicy nerkowej, Forum Nefrologiczne 2009, tom 2, nr 3, 184–188, dostęp online: https://journals.viamedica.pl/forum_nefrologiczne/article/download/10432/8902 [stan na dzień: 21.04.2020]

6 Szpital Uniwersytecki w Krakowie, Dieta w kamicy nerkowej – dietetyczny plan na zdrowie, dostęp online: https://www.su.krakow.pl/repozytorium-plikow/strefa-pacjenta/zalecenia-po-hospitalizacji/73-ds-05-dieta-w-kamicy-nerkowej/file [stan na dzień: 21.04.2020]


Wybierz odpowiedni wariant NO-SPY dla siebie!


Przeczytaj również

Używamy plików cookies, aby ułatwić korzystanie z tego serwisu.
Zmień ustawienia swojej przeglądarki, jeżeli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na dysku Twojego komputera. Polityka cookies

×